Na początek warto napisać, czym w ogóle jest kalkomania, a jest to technika artystyczna, która wykorzystuje przenoszenie obrazów i wzorów na powierzchnię za pomocą specjalnego papieru zawierającego cienką warstwę kleju. Jest to jednocześnie niezwykle popularna technika pozwalająca na tworzenie skomplikowanych wzorów na różnych powierzchniach, takich jak ceramika, szkło, drewno czy metal.

Kalkomania ma długą historię, sięgającą co najmniej XVIII wieku, i od tego czasu stała się jedną z najbardziej rozpoznawalnych i lubianych technik artystycznych. Na mojej stronie nie będę zagłębiał się jednak w tak dokładną historię ogólną kalkomanii, a skupię się na jej zastosowaniu w modelarstwie.

Kalkomania w modelarstwie plastikowym

W modelarstwie plastikowym kalkomania również służy do nakładania obrazów i grafik na powierzchnię modelu za pomocą specjalnych papierów wcześniej nasączonych specjalnymi lakami lub klejami. Kalkomania jest popularna w modelarstwie ze względu na jej łatwość i skuteczność w nakładaniu skomplikowanych wzorów, takich jak emblematy, oznakowania, symbole i liczby, na powierzchnię modelu. Dzięki niej modelarze mogą zaoszczędzić sporo czasu przy malowaniu skomplikowanych maskowań.

Aby móc skorzystać z kalkomanii w modelarstwie, najpierw należy przygotować powierzchnię modelu poprzez pomalowanie jej farbą lub lakierem w odpowiednim kolorze. Następnie należy nanieść warstwę płynu do kalkomanii na miejsce, gdzie chcemy ją umieścić, chociaż nie jest to konieczne. Po tym, jak papier z kalkomanią zostanie namoczony w wodzie (najlepiej, żeby to była ciepła woda), należy ją delikatnie zsunąć na powierzchnię modelu, a następnie usunąć papierowe podłoże.

Kalkomania w modelarstwie może być stosowana na różnych materiałach, nie tylko na modelach plastikowych. Można ją stosować również na modelach wykonanych z metalu, drewna czy ceramiki. Jeśli chodzi o rodzaje modeli, to kalkomanię stosuję się już praktycznie na wszystkich rodzajach modeli, takich jak modele samolotów, modele czołgów, modele samochodów, modele ciężarówek itp.. Dzięki zastosowaniu techniki kalkomanii modele mogą być ozdobione skomplikowanymi wzorami i symbolami, które trudno byłoby uzyskać innymi metodami.

Kalkomania w modelarstwie figurkowym

Kalkomania podobnie jak w przypadku modelarstwa plastikowego jest równie popularnym narzędziem w modelarstwie figurkowym. Pozwala ona na dodawanie szczegółów, oznaczeń i wzorów na figurki, a także na łatwe i skuteczne malowanie twarzy, ubrań i innych elementów. Istnieje wiele zastosowań kalkomanii w modelarstwie figurkowym, a poniżej wymienię kilka z nich:

• Dodawanie oznaczeń:

kalkomanie umożliwiają łatwe i precyzyjne dodanie oznaczeń na figurkach, takich jak numery, literki, symbole i emblematy. Dzięki kalkomaniom można uzyskać doskonałą symetrię i precyzję w dodawaniu tych elementów. Swoje zastosowanie znalazła również wśród figurek z serii Warhammer.

• Malowanie twarzy figurek:

w tym przypadku kalkomanie umożliwiają łatwe i skuteczne malowanie twarzy figurki. Można nałożyć na nie kalkomanie z oczami, ustami i innymi elementami twarzy, co pozwoli na osiągnięcie bardzo realistycznego wyglądu. W tym zastosowaniu należy uzbroić się w cierpliwość i dokładność, bo przy nakładaniu kalkomanii na twarz nie trudno o popełnienie błędu.

• Dodawanie szczegółów:

dzięki kalkomanii można dodać wiele szczegółów na figurki, takich jak np. tatuaże, blizny, oznaczenia rangowe czy odznaki. Dzięki nim można uzyskać bardzo realistyczny i szczegółowy wygląd figurki.

• Malowanie detali ubrań:

w łatwy i skuteczny sposób możemy pomalować ubranie figurki. Można nałożyć na nie kalkomanie z wzorami, odznakami lub nadrukami, co pozwoli na osiągnięcie bardzo realistycznego wyglądu ubrania oraz całej figurki.

• Dodawanie logotypów i symboli:

kalkomanie umożliwiają dodanie na figurki logotypów i symboli firmowych, co jest szczególnie ważne w przypadku modeli związanych z wojskiem, czy też figurek związanych z serią Warhammer 40k.

Dzięki zastosowaniu techniki kalkomanii, modele figurek mogą być bardzo szczegółowo udekorowane, co z pewnością zwiększy ich walory estetyczne i atrakcyjność.

Zalety stosowania kalkomanii w modelarstwie plastikowym

Stosowanie kalkomanii w modelarstwie plastikowym ma zdecydowanie więcej zalet niż wad. Oto niektóre z nich:

• Łatwość w nakładaniu – kalkomania umożliwia dodanie bardzo precyzyjnych i skomplikowanych wzorów na modele, które trudno osiągnąć w tradycyjny sposób, ręcznie malując farbami.

• Oszczędność czasu – stosowanie kalkomanii pozwala zaoszczędzić czas, który musiałby zostać poświęcony na malowanie ręczne. Kalkomanie są zdecydowanie łatwiejsze w użyciu niż ręczne malowanie skomplikowanych wzorów na modelach.

• Powtarzalność – kalkomanie pozwalają na łatwe i powtarzalne dodawanie tych samych wzorów i oznaczeń na wielu modelach, co jest szczególnie ważne dla wszystkich miłośników modelarstwa, którzy chcą skompletować konkretną kolekcję.

• Precyzyjne odwzorowanie – kalkomanie pozwalają na bardzo precyzyjne odwzorowanie detali i elementów, takich jak oznakowania, symbole, emblematy itp.

• Doskonały wygląd – kalkomanie pozwalają na osiągnięcie bardzo realistycznego i doskonałego wyglądu modelu, co jest szczególnie ważne dla miłośników modelarstwa, którzy chcą uzyskać jak najdokładniejsze modele.

• Różnorodność zastosowań – kalkomanie wbrew pozorom są bardzo uniwersalne i mogą być wykorzystane na wiele różnych sposobów w zależności od potrzeb modelu lub innego projektu, nad którym pracujemy.

• Odporność na uszkodzenia – kalkomanie są bardzo odporne na uszkodzenia i blaknięcie (pod warunkiem prawidłowego przechowywania), co pozwala na długotrwałe użytkowanie modelu bez konieczności ciągłego jego naprawiania czy odnawiania.

Wszystkie te zalety sprawiają, że kalkomanie są niezwykle popularnym narzędziem w modelarstwie plastikowym i stanowią ważny element w procesie tworzenia modeli.

Najczęściej popełniane błędy przy nakładaniu kalkomanii

Nakładanie kalkomanii na modele czasami może okazać się trudne i wymagające. Poniżej zamieszczam kilka najczęstszych błędów, popełnianych w trakcie nakładania kalkomanii:

• Nieprzygotowana powierzchnia modelu – kalkomanie wymagają odpowiednio przygotowanej powierzchni, która jest czysta i gładka. Niedostateczne przygotowanie powierzchni może prowadzić do nieprawidłowego nakładania kalkomanii, ich odkształcania lub nawet do ich odrywania.

• Nieodpowiednie podłoże – często zdarza się, że kalkomanie są nakładane na zbyt grubą lub zbyt cienką warstwę podkładu. W takim przypadku kalkomanie nie będą dobrze przylegać do powierzchni, co może prowadzić do ich odrywania lub przesuwania się.

• Zbyt długi czas namaczania – zbyt długi czas namaczania kalkomanii może prowadzić do jej rozpuszczenia lub pęknięcia, co znacznie utrudni jej aplikację na model i zachowanie estetyki.

• Nieodpowiednie użycie noża – aby dokładnie wyciąć kalkomanie z arkusza, konieczne jest użycie ostrego noża (najlepiej skalpela modelarskiego). Nieodpowiednie użycie noża może prowadzić do uszkodzenia kalkomanii.

• Brak ostrożności podczas nakładania – w czasie nakładania kalkomanii konieczne jest zachowanie ostrożności, aby uniknąć jej pęknięcia, zgniecenia lub przesunięcia. W przypadku niewłaściwej aplikacji kalkomania może zostać uszkodzona.

• Brak wykończenia – po nałożeniu kalkomanii konieczne jest jej odpowiednie wykończenie, takie jak lakierowanie lub malowanie. Nieodpowiednie wykończenie może powodować, że nałożona kalkomania będzie odznaczać się od reszty modelu.

• Nieodpowiednie przechowywanie – kalkomanie powinny być przechowywane w suchym i chłodnym miejscu, z dala od źródeł ciepła i wilgoci. Nieodpowiednie przechowywanie kalkomanii może prowadzić do jej uszkodzenia lub rozpuszczenia, co uniemożliwi jej prawidłowe użycie.

Należy pamiętać, że nakładanie kalkomanii wymaga cierpliwości, precyzji i ostrożności. Unikanie powyższych błędów może pomóc w uzyskaniu najlepszych efektów jeśli chodzi o końcowy wygląd każdego modelu.

Najczęściej popełniane błędy przy nakładaniu kalkomanii

Najlepsze sposoby na przechowywanie kalkomanii

Aby kalkomanie zachowały wszystkie swoje właściwości i nie ulegały zniszczeniu powinny być przechowywane w odpowiedni sposób. Poniżej znajdziecie kilka wskazówek, jak prawidłowo przechowywać kalkomanie:

• Powinny być przechowywane w suchym i chłodnym miejscu. Idealne miejsce do przechowywania to sucha szafka lub szuflada.

• Powinny być przechowywane z dala od bezpośredniego światła słonecznego. Długotrwałe narażenie na światło słoneczne może prowadzić do wyblaknięcia kalkomanii.

• Powinny być przechowywane w oryginalnym opakowaniu, w którym zostały zakupione. Opakowanie może dodatkowo chronić kalkomanie przed uszkodzeniem.

• Najlepiej przechowywać je w płaskiej pozycji, aby uniknąć ich zagięcia lub uszkodzenia. Nie powinno się także składać arkuszy z kalkomaniami.

• Powinny być przechowywane w miejscu, w którym nie będą narażone na wibracje. Wbrew pozorom wysokie wibracje mogą prowadzić do uszkodzenia kalkomanii.

• Zazwyczaj kalkomanie mają określony termin ważności. Należy sprawdzić datę ważności przed ich użyciem, aby uniknąć użycia przeterminowanej kalkomanii lub zdawać sobie sprawę z tego, że mogła już ona stracić swoje właściwości.

Należy pamiętać, że przechowywanie kalkomanii w odpowiedni sposób może przedłużyć ich trwałość i zapewnić, że będą gotowe do użycia, zawsze kiedy będą potrzebne.

Alternatywy dla kalkomanii w modelarstwie

Jeśli nie jesteśmy zwolennikami stosowania kalkomanii w modelarstwie zawsze możemy wybrać inne techniki, jak np.:

• malowanie pędzlem – polega na ręcznym nałożeniu farby na model, zwykle przy użyciu pędzli różnej wielkości i różnych kształtów. Ta metoda wymaga sporych umiejętności i precyzji, aby uzyskać zamierzony efekt.

• wykorzystanie aerografu – jest to narzędzie służące do rozpylania farby na modelu. Jest to bardziej zaawansowana technika, która dodatkowo wymaga specjalnego sprzętu i umiejętności technicznych, ale pozwala na uzyskanie bardzo precyzyjnych i profesjonalnych efektów.

• airbrush – jest to rodzaj aerografu, który działa na podobnej zasadzie i również używa sprężonego powietrza do rozpylania farby. Umożliwia to precyzyjną kontrolę ilości farby i ciśnienia powietrza, co pozwala na uzyskanie bardzo dokładnych detali.

Inną alternatywą jest użycie naklejek (decali), które podobnie jak kalkomanie, nakłada się na powierzchnię modelu. Naklejki są wykonane z cienkiego materiału i mają aplikowaną farbę lub druk cyfrowy. Ich zastosowanie jest prostsze niż kalkomanii, ale nie oferują one tak dużej elastyczności w dostosowaniu wzoru do powierzchni modelu.

W ostateczności wybór techniki zależy od naszych indywidualnych preferencji, umiejętności i efektu, który chcemy uzyskać. Podsumowując kalkomania, to bardzo popularna technika stosowana w modelarstwie plastikowym, która pozwala na nanoszenie bardzo precyzyjnych i złożonych wzorów na powierzchnię modelu.

Dzięki kalkomaniom można uzyskać profesjonalny wygląd modelu bez konieczności malowania, co czyni ją idealną dla początkujących modelarzy. Zaletami kalkomanii są również łatwość użycia oraz duża elastyczność w dostosowaniu wzoru do powierzchni modelu.

Istnieją jednak pewne błędy, które można popełnić przy nakładaniu kalkomanii, dlatego ważne jest zastosowanie odpowiednich technik i narzędzi oraz dokładne przestrzeganie instrukcji. Warto także unikać błędów, które opisałem na tej stronie.