Skoro była mowa już o czyszczeniu, to warto poruszyć również temat zabrudzeń w modelarstwie, ale w tym wpisie chodzi już bezpośrednio o tworzenie zabrudzeń na modelach. Jak zapewne już wiecie składanie modeli i tworzenie dioram to nie tylko hobby, ale również forma sztuki, która pozwala na wykazanie się kreatywnością oraz precyzją.

Jednym z elementów, który można włączyć do pracy nad modelem, jest celowe tworzenie zabrudzeń na jego powierzchni. Ten proces profesjonalnie nazywany jest weatheringiem i polega na symulowaniu efektów starzenia i zużycia, które występują na rzeczywistych obiektach. Jednak tutaj opiszę celowe dodawanie zabrudzeń dla tych, którzy mogą nie znać powyższej terminologii.

Sposoby na tworzenie zabrudzeń na modelach

Istnieje wiele sposobów na celowe tworzenie zabrudzeń na modelu, a ich wybór zależy od efektu, jaki chcemy uzyskać oraz od naszych osobistych preferencji. Poniżej przedstawiam kilka najpopularniejszych technik, które śmiało możecie zastosować:

• Malowanie farbami akrylowymi lub olejnymi

farby te można stosować do tworzenia zabrudzeń na różnych powierzchniach. Farby olejne o odpowiednim odcieniu idealnie sprawdzą się do imitowania rdzawych zacieków. Aby uzyskać odpowiedni efekt zabrudzeń, można stosować technikę suchego pędzla (drybrushing), technikę zmywania farby (washing) lub nakładanie past na powierzchnię modelu (weathering pastes).

• Stosowanie pyłu lub proszku

pył lub proszek można użyć do symulowania kurzu, sadzy lub rdzy. Można je nanosić za pomocą pędzla, gąbki lub poprzez stworzenie specjalnej mieszanki z klejem i wodą. Ciekawą techniką jest również nanoszenie pigmentów przy pomocy pędzli rzeźbiarskich z gumową końcówką.

• Użycie specjalnych past

istnieją specjalne pasty do weatheringu, które pozwalają na tworzenie różnych efektów, takich jak rdza, zabrudzenia, uszkodzenia lub efekty zużycia. Można je nakładać pędzlem lub gąbką, a następnie rozcierać i modelować, aby uzyskać pożądany efekt.

Wszystkie te techniki mogą wymagać pewnej wprawy i eksperymentowania, ale pozwalają na uzyskanie bardzo realistycznych efektów i dodanie naszemu modelowi oryginalnego charakteru.

Błędy popełniane podczas celowego tworzenia zabrudzeń na modelach

Podczas tworzenia zabrudzeń na modelach często popełniane są pewne błędy, które mogą negatywnie wpłynąć na ostateczny wygląd naszego modelu. Poniżej przedstawiam Wam kilka z najczęstszych błędów oraz tego, jak ich uniknąć:

• Nadmierna ilość farby – zbyt duża ilość farby nakładana na model może spowodować nieestetyczne smugi i zacieki. Aby uniknąć tego problemu, zawsze należy zacząć od niewielkiej ilości farby i stopniowo nakładać ją na model. Pamiętajcie, że lepiej nałożyć kilka cienkich warstw, niż jedną zbyt grubą.

• Zbyt mała różnorodność – tworzenie zabrudzeń i efektów weatheringu wymaga różnorodności i różnych technik. Powtarzanie tych samych technik lub użycie tylko jednej techniki może sprawić, że model będzie wyglądał sztucznie, a same zabrudzenia będą za bardzo się odznaczać i wybijać na pierwszy plan.

• Nieodpowiednie techniki – każda technika weatheringu ma swoje miejsce i czas, tak samo, jak każda z technik ma swoje wady i zalety. Niektóre techniki będą bardziej odpowiednie dla konkretnych elementów modelu, np. suchy pędzel do wyeksponowania krawędzi, a inne do uzyskania efektu zużycia. Najważniejsze jest, aby wybrać odpowiednią technikę do konkretnego elementu modelu.

• Zbyt intensywny efekt – przesadne użycie pasteli lub pigmentów może spowodować, że efekt weatheringu będzie zbyt intensywny i sztuczny. Aby uzyskać bardziej naturalny wygląd, należy stopniowo dodawać pastele lub pigmenty i stopniowo wzmacniać efekt, aż do uzyskania oczekiwanego efektu.

• Brak planu – celowe tworzenie zabrudzeń i efektów weatheringu wymaga pewnego planu i wizji ostatecznego efektu. Brak planu lub chaotyczne podejście do tworzenia efektów może skutkować nieestetycznym wyglądem modelu i doprowadzić do szkolnych błędów.

Błędy popełniane podczas celowego tworzenia zabrudzeń na modelach

Tworzenie zabrudzeń na modelu to pewnego rodzaju sztuka i wymaga cierpliwości, umiejętności i doświadczenia. Unikanie powyższych błędów i praca z umiarem pozwoli Wam na uzyskanie pięknych i naturalnych efektów na modelach.

Używanie pyłów i proszków do symulacji zabrudzeń

Pyły i proszki (pigmenty) są popularnymi narzędziami wykorzystywanymi do symulowania efektów zużycia i zabrudzeń na modelach. Są one szczególnie przydatne do tworzenia efektów brudu, rdzy, kamienia, kurzu, sadzy i wiele więcej. Poniżej możecie znaleźć kilka sposobów na to, jak można używać pigmentów do symulowania efektów zużycia i zabrudzeń na modelach:

• Technika suchego pędzla (drybrushing) – aby uzyskać efekt zakurzonej powierzchni, należy nałożyć na pędzel odrobinę suchego pyłu i delikatnie przeciągać go po powierzchni modelu. Jeśli nie dysponujecie pigmentami, to podobną technikę możecie wykorzystać przy użyciu zwykłych farb.

• Technika mokrego pędzla – aby uzyskać efekt rdzy lub brudu, należy zmieszać pył lub proszek z wodą lub medium do modeli. Następnie można nałożyć mieszankę na powierzchnię modelu za pomocą pędzla lub gąbki. Ta technika pozwala na uzyskanie realistycznego efektu rdzy lub brudu na powierzchni modelu. Ta technika jest pomocna również przy tworzeniu imitacji odprysków.

• Mieszanie z farbami – pył lub proszek można również dodać do farb, aby uzyskać efekt zabrudzenia lub zużycia. Wystarczy dodać trochę pyłu lub proszku do farby i dokładnie wymieszać. Następnie można nałożyć mieszankę na powierzchnię modelu za pomocą pędzla. Tak nałożona farba będzie miała chropowatą powierzchnię. Nie zalecam nakładania takiej mieszanki aerografem, bo możecie doprowadzić do jego przytkania.

• Klej – pył lub proszek można również połączyć z klejem, aby uzyskać trwały efekt. Wystarczy nałożyć klej na powierzchnię modelu, a następnie posypać go pyłem lub proszkiem. Po wyschnięciu kleju pigment zostanie trwale przymocowany do powierzchni modelu. Zwróćcie uwagę na rodzaj kleju. Najlepiej korzystajcie z takiego, który nie wchodzi w reakcje z plastikiem, i który po wyschnięciu będzie przezroczysty.

Używanie pyłów i proszków do symulacji zabrudzeń

Tak samo jak ze wszystkim w modelarstwie, tak i z wykorzystaniem pigmentów nie warto przesadzać. Przy wszystkich pracach należy dążyć do jak najlepszego odwzorowania zabrudzeń, a jeśli przesadzimy, to możemy otrzymać karykaturalne wręcz efekty. Na pewno warto jest, eksperymentować z różnymi technikami, aby uzyskać pożądane efekty i z czasem dojść do wprawy.

Czy kredki pastelowe nadają się do tworzenia zabrudzeń?

Kredki pastelowe to materiał, który może nie kojarzyć się jednoznacznie z modelarstwem. Jednak są one jednym z narzędzi, które można wykorzystać do tworzenia zabrudzeń na modelach. Do tego kredki pastelowe są łatwe w użyciu i pozwalają na uzyskanie realistycznych efektów. Po wcześniejszym ukruszeniu kredki i jej starciu na pył można śmiało nakładać ją na pędzel, a później już bezpośrednio na powierzchnię modelu.

Odpowiednio starta kredka pastelowa, będzie posiadać podobne właściwości, co pigmenty i może stanowić ich budżetowy zamiennik, więc jeśli zależy Wam na oszczędności, to zamiast wydawania około 20 zł na pigment, lepiej kupić paczkę kredek pastelowych, za mniej niż połowę ceny pigmentu i zyskać równie dobry efekt.

Czy kredki pastelowe nadają się do tworzenia zabrudzeń?

Pamiętajcie o tym, że kredki pastelowe są suchym materiałem i mogą się osypywać na powierzchni modelu. Aby uniknąć osypywaniu się pyłu z pasteli, można nałożyć na powierzchnię modelu lakier lub medium do modeli. Lakier lub medium pozwoli na utrwalenie pasteli, dzięki czemu unikniemy niekontrolowanych zabrudzeń. Kredki pastelowe są dość miękkim materiałem i można je łatwo uszkodzić, dlatego ważne jest, aby traktować je ostrożnie i przechowywać w odpowiedni sposób.

Podsumowując, celowe tworzenie zabrudzeń na modelach to sposób na uzyskanie bardziej realistycznego wyglądu modelu. Można do tego wykorzystać różne techniki, takie jak malowanie farbami, użycie pigmentów, czy wykorzystanie kredek pastelowych. Ważne jest, aby pamiętać o ostrożności i odpowiednim przechowywaniu materiałów, a także o tym, że niektóre techniki mogą wymagać dodatkowego utrwalenia lakierem lub medium do modeli.

Nie wolno też przesadzać, żeby nie zepsuć końcowego efektu, bo w przypadku wykończenia nawet niewielkie błędy mogą doprowadzić do nieodwracalnych szkód i czasami jedynym wyjściem może okazać się wyrzucenie modelu i kupno nowego.